با این که بخش اعظم سطح زمین را آب پوشانده است اما تامین این ماده ی حیاتی همواره یکی از مشکلات مهم در زندگی بشر به تناسب محل زندگی وی بوده است؛ زیرا در بسیاری از نقاط روی زمین، درتأمین آن با چالش جدی مواجه بوده و این نیاز مبرمهمواره او را مجبور ساخته است که به ظرفیت های دیگر طبیعت اندیشه کند. انسان از دیر باز آنجا که رودخانه ، دریاچه و حتی برکه ای وجود نداشته است و میزان بارندگی، تکافوی تامین آب کشاورزی و حتی آب شرب وی را نکرده است، چشم به نهفته های طبیعت در دل لایه های خاک و سنگ دوخته است. برای رفع این نیاز،دست به حفر تونل هائی در اعماق زمین بنام قنات یا کاریز زده است. حفر قنات یا کاریز،یکی از افتخارات ایرانیان در قرون و اعصار گذشته بوده که توانسته است معضل کمبود آب را تا حدودی مرتفع نماید. شیوه ی دسترسی انسان به آب های زیر زمینی و انتقال آن با استفاده از مهارت استادکارانی بنام مقنی، اعجاب عالمیان را برانگیخته است. آن چه که بیشتر بر اهمیت این سازه که بی شباهت به یک کار هنری فاخر نیست، اضافه کرده است، طول مسیر، حفر گمانه های مادر چاه، تراز کشی مسیر قنات، حفرکوره، اندازه گیری تراز شیب، برطرف کردن موانع حفر، سدبندی های زیر زمینی با استفاده از ابزار ابتدائی می باشد. جای تأمل و تفکر بسیار دارد، که چگونه در شرایط ابتدائی زندگی بشری، با استفاده از ابزارهای دستی چنین سازه هائی توسط انسان طراحی و ابداع گردیده است. از دیرباز قنات ها از منابع مطمئن تأمین آب در بخش کشاورزی و مصرف شرب مردم ساکن در مناطق خشک و نیمه خشک و روستاهای حاشیه کویر ایران بوده است. در این مناطق میزان بارندگی کمتر از یکصد میلی متر و بعضی سال ها در حد صفر می باشد و تنها منبع تأمین آب برای سکنه ی این مناطق فقط آب قنات ها بوده است. در شرایط کنونی هر چند در سایر مناطق دنیا سازه هائی از این دست وجود دارد، اما نقش و قدمت قنات بسیار پررنگ تر بوده و با توجه به ثبت آن توسط یونسکو به عنوان میراث فرهنگی جهانی، می توان از آن به عنوان یکی از افتخارات ایران و ایرانی یاد کرد.
